خیلی ها سوال کردند که نماز شب را برای ما کاملاً توضیح دهید که لحظاتی بعد ان شاءالله توضیح می دهیم که خوب گوش بدهند و آن چهار دعای مهم را هم دوباره خیلی کوتاه تکرار می کنم که ان شاءالله عزیزان یا می نویسند یا ضبط می کنند که فراموش نکنند. ما این را خیلی تکرار کردیم. ان شاءالله خدای متعال به همه ی ما توفیق بدهد که از بهترین برکات، شاکریم الحمدلله باران خوبی این چند روز باریده است، ان شاءالله خدا ما را قدردان نعمت ها قرار بدهد.
شریعتی: ان شاءالله. و ان شاءالله باران رحمت و لطف حق تعالی در ایام ماه رجب المرجب که دیگر خیلی تا انتها نمانده است بر کویر خشکیده و تفدیده ی دلمان هم ببارد. خوشحالیم که همراه شما هستیم، ان شاءالله حال دلتان خوب باشد. در محضر صحیفه سجادیه هستیم. امروز دعای 33 را با هم مرور می کنیم و شرح اش را خواهیم شنید.
حجت الاسلام فرحزاد: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ / الحَمدُللهِ رَبِّ العالَمین» «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم». همان جوری که الان وعده کردم نماز شب خیلی تاکید فوق العاده شده است، یعنی کلاً نوافل 51 رکعت، یعنی 17 رکعت نماز واجب، 2 برابرش نافله است. نافله ی مغرب و عشا، نافله ی صبح که دو رکعت که بعضی روایات داریم از نماز شب هم ثوابش بیشتر است و نافله ی ظهر و عصر. خیلی خوب است، نقصان نمازها را جبران می کند. آن هایی که می توانند و واقعاً توان دارند ولو نشسته نوافل را بخوانند. ولی در میان نافله ها نماز شب سفارش ویژه شده است. و نماز شب کامل هم این است که از نصف شب تا اذان صبح وقتش است. البته بعضی مراجع بعد از نماز عشا هم می گویند طوری نیست و اگر هم کسی نتوانست بعد از نماز صبح هم قضایش را به جا بیاورد، طوری نیست. ولی وقت فضیلت اصلی اش از نیمه شب تا اذان صبح است. یازده رکعت است. 4 دو رکعتی به عنوان نافله ی شب مثل نماز صبح و دو رکعت نماز شفع مثل نماز صبح منتها به نیت نماز شفع و یک رکعت نماز وطر که مستحب است، خوب است، که در نماز وتر بعد از این که دعایی خواست بخواند، «رَبَّنا آتِنا فِي الدنیا حَسَنَة»، هر دعایی، بهتر است و خوب است که چهل مومن را دعا بکند، با اسم. لازم هم نیست مومن های درجه یک باشد، اصلاً گنهکارهایی مثل ما را دعا کند ثوابش شاید بیشتر باشد. گنهکار باشند، مرده باشند، زنده باشند، عالم باشند، غیر عالم باشند. چهل مومن باشد، حالا بیشتر هم دعا کردید حداقل چهل تا. مستحب است. 70 مرتبه «اَستَغفِرُالله رَبِّي وَ اَتُوبُ اِلَیهِ» ، 300 مرتبه «العَفو». یک دعای کوتاه هم دارد که خدایا مرا از آتش جهنم حفظ بکن، 7 بار. این استحباب دارد، مستحب است. البته هر چه آدم بتواند کامل به جا بیاورد خیلی بهتر است، نورٌ علی نور است. ولی اگر کسی مشکلی دارد یا بار اولش است، برایش 300 تا «العَفو» سخت است یک «رَبَّنا آتِنا» هم بگوید کافی است، همان سه رکعت آخر را هم بخواند کافی است.
شریعتی: هر چقدر که می تواند.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. ولی این ها برای کسانی است که آن کاملش را نتوانند، ولی اگر آدم بتواند کامل همه ی انرژی ها را در خودش ایجاد بکند خیلی بهتر است. این دعایی هم که خیلی عزیزان سوال کردند من خواهش دارم یا در کانال هایمان وارد بشوید، یا کسی وارد است. خیلی پیام می دهند ما این چهار دعا را می خواهیم. در حاشیه مفاتیح هم هست، یعنی در مفاتیح هم بگردند و سرچ کنند این دعا هست. که امیرالمومنین دیدند یک کسی دعای طولانی می خواند خسته کننده، طرف خسته می شود. حضرت فرمودند آن خدایی که دعای طولانی را اجابت می کند دعاهای کوتاه را هم اجابت می کند. بعد فرمودند من خلاصه ی دعاها را در چهار دعا، در چهار جمله، برایتان بیان می کنم. همین طور اگر کسی یک مقدار حافظه داشته باشد حفظ می کند. «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ» «الحَمدُلِله عَلی کُلِّ نِعمَة».یعنی دیگر یک موبایل داشته باشید الان ضبط کنید دیگر پیام ندهید که این چهار دعا چه شد. «الحَمدُلِله عَلی کُلِّ نِعمَة، وَ اَسألُ الله مِن کُلِّ خَیر، وَاعُوذُ بِاللهِ مِن کُلِّ شَر، وَ استَغفِرُ الله مِن کُلِّ ذَنبٍ». خدا را حمد می کنم بر هر نعمتی، و از خدا هر خیری را می خواهم، و در هر شری من به خدا پناه می برم، و از هر گناهی استغفرالله. حالا فارسی اش را هم بگویید باز هم قبول است.
شریعتی: مضمونش را هم بگویید.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. «الحَمدُلِله عَلی کُلِّ نِعمَة». یعنی اگر این دعاهای کوچک را حفظ نکنید واقعاً دیگر ما گلایه داریم.
شریعتی: «وَ اسألُ الله مِن کُلِّ خَیر، وَاعُوذُ بِاللهِ مِن کُلِّ شَر، وَ استَغفِرُ الله مِن کُلِّ ذَنبٍ».
حجت الاسلام فرحزاد: ان شاءالله که این دعا را حفظ بکنند. در قنوت، نماز، رختخواب خوابیدن، در هر زمانی و مکانی خلاصه و چکیده ی تمام دعاهای عالم است.
شریعتی: موضوع دعای 33 صحیفه نورانی سجادیه استخاره است. فکر می کنم که خیلی از ما سوال داریم، نکاتی حتماً در ذهن ما به وجود می آید. ان شاءالله شرح آن را حاج آقای فرحزاد خواهند فرمود در ذیل فرازهای نورانی امام سجاد (ع).
حجت الاسلام فرحزاد: بله. من یک خواهش دیگری هم از بینندگان دارم چون موقع ظهر این برنامه پخش می شود خیلی ها دارند ناهار می خورند یا حرف می زنند یا می روند به آشپزخانه و می آیند. بخشی از مطالب سمت خدا را گوش می دهند، بعد صدها پیام می آید که حاج آقا این استخاره این طور. من همه جوانبش را می گویم منتها شما 5 دقیقه اش را گوش می دهید و برایتان سوال مطرح می شود. اصلاً استخاره کجا بکنیم، استخاره بکنیم یا نکنیم، اصل استخاره چیست. شاید در سمت خدا به نحو کامل و جامع تا حالا بحث استخاره مطرح نشده است.
شریعتی: امروز یک بسته کاملی شد.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. بسته جامعی است، پاسخ به همه سوالاتی که درباره ی استخاره است.
شریعتی: خیلی خوب، چه از این بهتر.
حجت الاسلام فرحزاد: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ». حضرت عرضه می دارد در دعای 33، کوتاه هم هست. برای استخاره کردن هم این دعا خوانده بشود خیلی خوب است، اصلاً این دعا برای استخاره است. «اللَّهُمَّ إِنِّي أَسْتَخِيرُكَ بِعِلْمِكَ» خدایا تو علمت و آگاهی ات همه چیز را فرا گرفته است، من به علم تو طلب خیر می کنم. یعنی تو می دانی، من نمی دانم. طلب خیر می کنم به علم تو و آگاهی تو. «فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ».
شریعتی: «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم».
حجت الاسلام فرحزاد: بر پیامبر و آل او درود بفرست. «وَ اقْضِ لِي بِالْخِيَرَةِ» یعنی آن که خیر و صلاح من است آن را برای من حکم بکن. «وَ أَلْهِمْنَا مَعْرِفَةَ الِاخْتِيَارِ» به ما الهام کن که ما چه چیز خوبی را انتخاب کنیم در این کاری که نیت کردیم. «وَ اجْعَلْ ذَلِكَ ذَرِيعَةً إِلَى الرِّضَا بِمَا قَضَيْتَ لَنَا» و آن که ما انتخاب می کنیم را وسیله ای قرار بده که راضی بشویم به آن چه که تو به ما حکم می کنی. «وَ التَّسْلِيمِ لِمَا حَكَمْتَ» آن که برای ما می بُری، حالا خانه می خواهیم بخریم، همسر می خواهیم انتخاب کنیم، مسافرت می خواهیم برویم، هر کار عادی که می خواهیم انجام دهیم آن استخاره ای که می خواهیم انجام دهیم ما راضی به رضای خدا باشیم و تسلیم حکم خدا بشویم. «فَأَزِحْ عَنَّا رَيْبَ الِارْتِيَابِ» خدایا راه شک کردن و تردید را از ما زایل کن. «وَ أَيِّدْنَا بِيَقِينِ الْمخْلِصِينَ» ما را به یقین مخلصین کمک کن. آدم چیزی را که یقین دارد که این خیر است، یا شر است از آن جدا می شود، دیگر با آرامش زندگی می کند. «حَبِّبْ إِلَيْنَا مَا نَكْرَهُ مِنْ قَضَائِكَ» خدایا یک چیزهایی برای ما ممکن است بریده باشی که به ظاهر ممکن است تلخ باشد، این ها را محبوب ما قرار بده. در آیه قرآن هم داریم: «عَسی أَن تَکرَهُوا شَیئاً». وقتی یک همسری که می بینی مناسبت نیست ولی خدا خیر برایت بریده است، خیر تو همان است. آن که خیر ماست برای ما محبوب قرار بده. وَ سَهِّلْ عَلَيْنَا مَا نَسْتَصْعِبُ مِنْ حُكْمِكَ» آن جاهایی که حکم قضا و قدر تو برای ما سنگین است و سخت است برای ما آسان قرار بده، راحت قرار بده. خدایا «وَ اخْتِمْ لَنَا بِالَّتِي هِيَ أَحْمَدُ عَاقِبَةً» آن چیزی که عاقبتش از همه بهتر است و محمودتر است آن را پایان کار ما قرار بده. «وَ أَكْرَمُ مَصِيراً» آن چیزی که راهش از همه بهتر است. «إِنَّكَ تُفِيدُ الْكَرِيمَةَ وَ تُعْطِي الْجَسِيمَةَ» تو هم لطف و کرم به ما داری و هم آن چیزی که ارزشمندتر، پسندیده تر و گران تر است برای ما حتماً می بُری. «وَ تَفْعَلُ مَا تُرِيدُ» آن چه که تو می خواهی و اراده می کنی خواهد شد، ما هم تسلیم امر خدا بشویم. «وَ أَنْتَ عَلَى كُلِّ شَيْ ءٍ قَدِيرٌ». دعایش طولانی نیست، من البته یک مقدارش را حذف کردم برای این که بیشتر برسیم و اصل استخاره را توضیح بدهیم. اما نکات مهم درباره استخاره که سوال خیلی از عزیزان هم است که ما در این کارهایمان استخاره بکنیم، نکنیم، اصلاً معنای استخاره چیست. یک؛ اصل استخاره در روایات ما فراوان اشاره شده است و آمده است، و اصل استخاره هم معنایش طلب خیر کردن از خدای متعال است. یعنی هر کاری که می خواهیم بکنیم از صبح بلند می شویم تا آخر شب مخصوصاً برای کارهای مهم می خواهیم تصمیم گیری کنیم استخاره معنایش این است که خدایا من طلب خیر از تو می کنم در همه ی امور و کارها، آن چیزی که خیر و صلاح من است به عقل من، به قلب من، به بازوی من، به اعضا و جوارح من، به زبان من. یعنی در واقع توکل به خدا، در واقع پناهندگی به خدا، در واقع اضطراری که خدایا تو می دانی من نمی دانم، من جهل مطلق هستم، تو علم مطلق هستی. استخاره حقیقی که در روایات ما خیلی سفارش شده است یعنی توکل به خدا، طلب خیر از خدا، در جزئی و کلی کارهایمان طلب خیر کردن. یعنی در ذات ما و وجود ما همیشه این باشد که من منهای خدا هیچ هستم، من منهای خدا نمی توانم بفهمم یا کاری انجام بدهم.
شریعتی: خدایا هر اتفاقی برای من می افتد، هر کاری که می کنم، خیر باشد.
حجت الاسلام فرحزاد: خیر باشد، نظر تو در آن باشد، من نظر تو را می خواهم. پس اصل استخاره سنت مسلم دینی ماست و این هم نکته مهمی است، و مذمت شدید شده است کسی که بی استخاره کاری بکند. نه این استخاره های مرسوم، یعنی این که طلب خیر از خدا نکند، طلب خیر از خدا نکند، مسافرت می رود، معامله ای انجام می دهد، کسب و کاری را، منهای طلب خیر.
شریعتی: چون به ما یاد دادند هر کاری می کنی اولش «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ» بگو در کنار همان طلب خیر کن.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. بعد از «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ» بگوییم «اَستَخیرُ الله برحمته خیَرَةً فِي عافیَة» خدایا من در این کار طلب خیر از تو می کنم و عاقبت بخیری و عافیت. این را بعد از «بِسْمِ اللَّهِ» آدم بگوید. در واقع استخاره اصلی توکل به خدا و اعتماد به خدا. در واقع این دعایی که ما بعد از نمازهای ماه رجب می خوانیم، «یا مَن اَرجُوهُ لِکُلِّ خَیر وَ آمَنُ سَخَطَه»، این در واقع همین استخاره است، طلب خیر از خدا کردن است. خدایا من در تمام خیرها به تو امید دارم و در تمام بلاها و شرها و سرور می دانم به من غضب نمی کنی، می دانم می خواهی مرا تربیت کنی، من را آگاهی بدهی، من از سخط تو در امان هستم.
شریعتی: همین دعایی را هم که الان خواندیم «وَ اسئُلُ الله مِن کُلِّ خَیر».
حجت الاسلام فرحزاد: احسنت. من هر خیری را می خواهم و از هر شری هم به تو پناه می برم. همان چهار جمله هم برای استخاره خیلی چیز خوبی است. پس اصل استخاره که در روایات ما می گوید بدون استخاره کاری را انجام ندهید یعنی من هر تصمیمی را عزم و اراده دارم حواسم به بالا باشد. خدایا تو یار من باش، تو کمک من باش، تو الهام بکن، تو خیر برای من بِبُر. این اصل استخاره است که همه انسان ها، همه ی مومنین باید داشته باشند. و سیره ی همه ی اولیا و انبیا همین استخاره بوده است. دوم؛ استخاره ای که فرمودند می خواهی کار مهمی انجام دهی وضو بگیر دو رکعت نماز بخوان. این در چندین روایت آمده است. یک وضوی قشنگی می گیری، بعد از وضو و دو رکعت نماز حمد و ستایش خدا را می کنی. خدایا شکرت، الحمدلله . ما خیلی در روایات داریم قبل از دعا مدح و ستایش خدا بکنید و این امر طبیعی هم است، نفعش به نفع ماست. من از پدرم چیزی می خواهم می گویم آقاجان! خدا خیرت بدهد، چقدر در حق ما لطف داشتی، چقدر به من... . این اصلاً ریزش رحمت الهی را از دست پدر برای من راحت می کند. لذا مدح و ستایش قبل از استخاره، قبل از دعا، خیلی سفارش شده است. و درود بر محمد و آل محمد.
شریعتی: «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم».
حجت الاسلام فرحزاد: و بعد از نماز یا 100 بار حداکثر یا 3 بار حداقل ««اَستَخیرُ الله»، این را عزیزان یا یاد بگیرند یا بنویسند، باز پیام ندهند. «اَستَخیرُ الله بِرَحمَته خیَرَةً فِي عافیَة» یعنی من طلب خیر می کنم در این کار از خدای متعال به عافیت. حداقل 3 بار تا 100 بار. این را از خدا بخواهد. و اگر کار خیلی مهم است، مثلاً ازدواج است، مثلاً یک شغل مهمی است انتخاب بکنم یا نکنم، رشته مهمی است، سفر خیلی مهمی است، اگر یک کار خیلی مهمی است به قول ما همه ی جوانبش را محکم کاری بکند. یعنی هم وضو بگیریم، هم نماز بخوانیم، هم به اصلاح این «اَستَخیرُ الله بِرَحمَته خیَرَةً فِي عافیَة» 100 بار بگوییم اگر کار خیلی مهمی است و هم صدقه بدهیم. صدقه، آقای شریعتی عزیز، دو هفته قبل گفتم غوغا می کند. «إنَّ الدُّعاءَ يَرُدُّ الْقَضاءَ وَقَدْ نَزَلَ مِنَ السَّماءِ وَقَدْ ابْرِمَ إبْراماً». دعا است، در روایات می فرماید که یک کسی دارد مسافرت می رود ممکن است یک کسی به او آسیبی برساند، یک گرگی حمله بکند، ماشینی بیراهه بیاید به او بزند، یا ماشینش آسیب بزند. این قبل از سفر و حرکت صدقه می دهد. بلایی که بنا بوده است مسلماً به او بخورد سر کمترین صدقه خدا برمی گرداند. ما اگر می دانستیم که صدقه چه اعجازی می کند همیشه و هر روز صدقه می دادیم. قبل از تصمیم گیری صدقه بدهد. بعد از این که صدقه داد این استخاره دوم، استخاره اول در همه کارها توکل به خدا. مرحوم علامه طباطبایی می فرماید که به عقلش رجوع بکند و به قلبش، یعنی قشنگ جوانب مسئله را بررسی بکند، خیر و شرش را، ببیند به قلبش چه الهام می شود. خدا به قلبش القا می کند این کار را انجام بدهد یا انجام ندهد یا چگونه انجام بدهد. پس استخاره دوم وضو بگیرد، دو رکعت نماز بخواند، از خدا طلب خیر بکند، حالا یا 3 بار یا 100 بار، صدقه بدهد، صلوات بفرستد، به قلبش و درون و صفای باطنش مراجعه بکند. بگوید خدایا به قلب من الهام کن آن چیزی را که تو دوست داری، این ازدواج انجام بشود یا نشود، این تصمیم را بگیریم یا نگیرم. در روایت هم داریم: «إذا هَمَمتَ بِشِيءٍ فَتَدَّبَر عاقِبَةَ» اگر تصمیم برای یک کاری گرفتی قشنگ پایان کار جوانبش را در نظر بگیر. این خیلی اثر دارد، خیلی موثر است. و اگر هم بتواند باز کار خیلی مهمی است یک توسل هم پیدا کند. حالا به پیغمبر خدا، به امیرالمومنین، به دوازده امام. مرحوم آیت الله شاه آبادی بزرگ، استاد حضرت امام، فرزندشان حاج آقا نصرالله (ره) فرمودند، من از ایشان شنیدم. فرمودند پدرم، مرحوم آقای شاه آبادی، برای کارهای مهم قبل از استخاره توسل به حضرت زهرا می جست و خدا را به حق حضرت زهرا قسم می داد. مثلاً یک کسی آمده برای خواستگاری، آدم بدنش می لرزد برای دخترش می خواهد تصمیم بگیرد، عروس می خواهد بگیرد، یک عمر می خواهد زندگی کند. مسائل ازدواج خیلی مهم است. حالا می گوییم کجا باید استخاره کنیم، کجا باید استخاره نکنیم. آدم همه وجودش، چه خود آن فرزند، چه خود ما، واقعاً آینده چه خواهد شد.
شریعتی: بله، آدم نگران است دیگر.
حجت الاسلام فرحزاد: نگران است. این طور جاها یک توسل قرص و محکم و یک بزرگی یک کلام قشنگی فرمودند. فرمودند پاسخ خدا هم به اندازه ی دعای شما، اضطرار شما، استغاثه شما، دردمندی شما، احتیاج شما، این که من چه قدر از خدا کمک می خواهم. یک وقت می گویم خدایا من هیچی نمی فهمم واقعاً خدا خیلی کمک می کند، یک وقت می گویم نه من همه کارها را انجام می دهم حالا خدا هم یک کمکی می کند. همان یک درصد کمکت می کند. این طوری ما زیاد داریم. می گوید نه، من که می فهمم، همه چیز را محکم کاری کردم. آن وقت خدا می گذارد روی دستت، مواظب باشیم. در کارهای مهم واقعاً آقای شریعتی عزیز تجربه بزرگان است، استغاثه واقعاً بکنیم. یک وقت این دختر یک عمر بدبخت می شود یا خوشبخت می شود، این کار را بکنیم یا نکنیم. یک معامله ی سنگین ممکن است شما را به عرش ببرد، یکی ورشکستت بکند. استغاثه، دعا... . به خودت تکیه نکن، به اطرافیانت تکیه نکن، از خدا کمک بگیر. لذا ایشان خدا را به حق حضرت زهرا قسم می دادند که خدایا در این کار برای ما خیر انجام بده. امام صادق (ع) فرمودند: «کانَ أَبى اذا أَرادَ الْاسْتِخارَةَ فى الْامْرِ» پدرم، امام محمدباقر(ع)، هر وقت می خواستند استخاره بکنند وضو می گرفتند و دو رکعت نماز با حضور قلب می خواندند، آن موقع با کسی هم حرف نمی زدند. اگر کنیزی، خادمی، می خواست صحبت بکند به جای جواب می فرمودند: «سُبْحانَ اللَّهِ وَ لایَتَکَّلَمُ»، تا این که نماز را کامل کنند و آن ارتباط را برقرار کنند و نتیجه کار را بگیرند، بعد با کسی صحبت کنند.
شریعتی: با حضور قلب کامل.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. و امام ششم (ع) فرمودند کسی «استخارَ الله مَرَةً واحِدَةً» اگر کسی واقعاً از خدا استخاره و طلب خیر بکند و در حالی که آن چه که خدا می بُرد راضی باشد، حتماً «خارَ اللهُ لَهُ حَتماً» یعنی خدا حتماً خیر و برکت برایش پیش می آورد. پس 1) استخاره به معنی مطلق توکل و طلب خیر از خدا کردن، 2) وضو بگیرد، دو رکعت نماز بخواند، به قلبش چه القا می شود. اگر انجام انجام، نه نه. خدا به او حتماً الهام می کند با این مقدماتی که ما عرض کردیم. سوم؛ در روایات داریم: «اِستَخِر ثُمَّ اَستَشِر» استخاره مشورتی. اولی استخاره توکلی بود، دومی استخاره قلبی بود یعنی به قلبش و عقلش و تعقلش چه می گوید، سوم استخاره مشورتی است. استخاره مشورتی یعنی چه؟ نماز می خوانی، دعا می کنی، استغاثه و توسل هایی که داشتی می گیری، بعد می گویی خدایا! ممکن است به قلب من آن چه که من می خواهم صد درصد من قلبم پاک نباشد. خدایاً من با 5 نفر، 3 نفر، 4 نفر، مشورت می کنم، با عقلا. که ما در روایات هم داریم که با چه کسانی مشورت کنید. صاحب عقل باشد، آدم سالمی باشد، حسود نباشد، ترسو نباشد. این ها در روایت اشاره شده است. آدم خوشبینی باشد، آدم عاقل و فهمیده ای باشد، به اهلش در هر زمینه ای. مثلاً در معاملات با خبره خودش باید مشورت کرد، در ازدواج باید با مشاور خودش مشورت کرد، در مسائل سیر و سلوک و معنوی با اهلش باید مشورت کرد. این هم مهم است. در روایت داریم که: «مَا حَارَ مَنِ اِسْتَخَارَ وَ لاَ نَدِمَ مَنِ اِسْتَشَارَ» یعنی کسی که واقعاً پیش خدا طلب خیر بکند، استخاره واقعی بکند، متحیر نمی شود، گیج نمی شود، و کسی که واقعاً از صمیم دل مشورت بکند پشیمان نمی شود. از پیغمبر بالاتر داریم؟! تمام عقول عالم جمع بشود یک سر سوزن از عقل پیغمبر شاید بشود. پیغمبر عقل کل است. پیغمبر ما اول شخصیت ما، عقل کل، خدا می گوید: «وَ شاوِرُهُم فِي الاَمر فَإِذا عَزَمتَ فَتَوَکَل عَلَی الله» می گوید با امتت مشورت بکن. امام هشتم (ع) می فرماید پدرم موسی بن جعفر با یک غلامی که هیچ سواد نداشت، به ظاهر یک برده بود، مشورت می کرد. شما عقل کل، امام معصوم. می فرمودند این تواضع و ادب خیلی مهم است، خدا دوست دارد. شاید خیر من را به زبان او جاری کرد. در حالات یکی از علمای بزرگ می گویند حتی از نوه ها و بچه ها هم می گفته است ما چنین کاری می خواهیم بکنیم. یک وقت می بینی به ذهن بچه یک چیزی می رسد که به ذهن پنجاه آدم بزرگ نمی رسد.
شریعتی: به دل او الهام می شود.
حجت الاسلام فرحزاد: الهام می شود. یک موقع آقای قرائتی، خدا حفظش کند، گفت این نوه ی من به من گفت این ملاصدرا معنایش چیست. گفتم ملاصدرا اسم یک فیلسوف است. گفت معلوم می شود تو هم بلد نیستی. گفتم چطور، گفت من بلد هستم. گفتم بگو. گفت ملا به معنی عالم و دانشمند است. گفتم خوب، صدرا یعنی چه؟ گفت صدرا یعنی اگر کسی به بن بست رسید می نشیند فکر می کند صد راه برای خودش پیدا می کند. گفتم ایولا، این معنی که تو می خوانی به عقل ملاصدرا هم نمی رسید. «فُوقَ ذی کُلَّ عِلمٍ عَلیم» یک بچه در گهواره شهادت می دهد به پاکی حضرت یوسف، مشکل حل می شود. خدا الهام می کند. از مشورت بدمان نیاید. با خانم ات مشورت بکن مخصوصاً در امور خانوادگی و بچه، تربیت فرزندها. پس استخاره اول توکل بود؛ استخاره دوم با قلبت؛ استخاره سوم نماز، دعا، وضو، مشورت از عقل دیگران. وقتی که دیگران مشورت به شما دادند این کار را بکن یا نکن به جمع بندی رسیدی آن موقع توکل به خدا بکن. در دعاها هم داریم از لسان کسانی که خدایا دوستشان داری خدایا خیر من را به قلب آن ها جاری کن. این دو شعر را هم برای مشورت قشنگ است دیدم.
مشورت ادراک و هوشیاری دهد
عقل ها مر عقل را یاری دهد
این خردها چون مصابیح انورست
بیست مصباح از یکی روشن تر است
آقا شک داری با اهلش مشورت بکن. خیلی قشنگ گفته است. ده تا، بیست تا، عقل روی هم جمع بشود چه خواهد شد با این که یک عقل تصمیم بگیرد.
شریعتی: یک لامپ به اندازه یک لامپ نور می دهد، چهلچراغ که شد به اندازه چهل تا.
حجت الاسلام فرحزاد: احسنت. این هم استخاره سوم. می آییم سر اصل مطلب، استخاره ای که در عرف ما متداول است.
شریعتی: استخاره با قرآن.
حجت الاسلام فرحزاد: استخاره با قرآن، استخاره با تسبیح و امثال این ها. این خیلی هم مورد ابتلا افراد است که اصلاً این استخاره کجا باید انجام بشود، آیا انجام بدهیم یا ندهیم. آن استخاره اصلی آن سه موردی است که عرض کردیم. یعنی روایات معتبر و محکم آن استخاره ها را می گوید. اگر با آن استخاره ها به یک جمع بندی نرسیدیم...
شریعتی: تکلیفمان معلوم نشد.
حجت الاسلام فرحزاد: بله، یعنی مشورت هم دادیم، 50 نفر گفتند این سمت، 50 نفر گفتند آن سمت، یا با عقلِ قلبمان همین طوری متحیر بودیم، به تحیر رسیدیم؛ یعنی 50-50 شدم، گیج شدم. آن جا نوبت این استخاره چهارم می رسد. چون بعضی ها از دم استخاره می کنند. می خواهد آب بخورد استخاره می کند، می خواهد راه برود استخاره می کند، بنشینم بلند شوم استخاره می کند. استخاره برای هر کاری ما اصلاً چنین کاری نداریم، برای هر کار ریز و درشتی. طلب خیر بله، ولی این که مثلاً سه تا غذا است، برای تک تک غذاها استخاره می کند. پزشک به تو گفته است این ضرر دارد نباید بخوری، اگر فایده دارد بخور. آدم یک مقدار عقل و فهمش را هم باید کنار بگذارد. بزرگان ما برای هر ریز و درشتی استخاره نمی کردند، برای کارهای مهم آن هم در جایی که آدم به تحیر برسد. اگر شما موردی که خواستگاری می آید، تمام چیزهایی که باید یک دختر داشته باشد یا پسر داشته باشد در این مورد است.
شریعتی: تحقیق کردی، مشورت هم کردی.
حجت الاسلام فرحزاد: روایت معتبر از پیغمبر خداست: «إذا جاءَكُم مَن تَرضَونَ خُلُقَهُ و دِينَهُ فَزَوِّجُوهُ وَ إلاّ تَفْعَلُوهُ تَكُنْ فِتنَةٌ في الأَرضِ و فَسادٌ كَبيرٌ» اگر این دامادی که هیچ ایرادی به او نمی توانی بگیری، اخلاقش خوب است، ایمانش خوب است، همه جهاتش خوب است، این چه عذری ما داریم. گاهی آدم پشت پا هم می خورد، یعنی من عذری ندارم، الکی استخاره بکنم. حالا آن نماز و دعا را طرف بخواند، طلب خیر از خدا بکند. ما آینده را خبر نداریم. ولی این که الزاماً استخاره بکند نه، نیازی نیست.
شریعتی: یعنی بعد از مشورت و بعد از تعقل و بعد از تامل و بعد از تحقیق، نتیجه منوط به نتیجه استخاره بشود.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. یعنی اگرشما به صد درصد به حسنش رسیدید دیگر جای استخاره نیست.
شریعتی: دختر خوبی است، پسر خوبی است، بگذار ببینیم استخاره چه می شود.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. یا به عکس شد. می دانی که این مورد به درد نمی خورد. بله، یک جایی که واقعاً یک تردیدهایی، در گوشه ذهنت یک خیالاتی، در آینده ممکن است، واقعاً به آرامش نرسیدی. آن جا طوری نیست استخاره بکنید. اما نه برای هر کاری خوب نیست. استخاره بعد از تعقل و مشورت و دعا و توکل، چند رقم داریم. یکی استخاره با قرآن است. استخاره با قرآن در بعضی روایات است که قرآن را باز بکند بعد از نماز و دعا و این ها، اول صفحه ببیند چیست. مهم هم برداشت خودِ استخاره کننده است، یعنی ممکن است شما یک برداشتی داشته باشید، من یک برداشتی داشته باشم. من خدمت آقای کشمیری خیلی بودم، مرحوم سید عبدالکریم کشمیری. داستان های زیادی هم راجع به استخاره ایشان دارد. حالا یک موردش را بگویم بد نیست. ایشان حتی می گویند حضرت امام نزد ایشان استخاره می کردند. ایشان فرمودند که من یک موقعی در کربلا رفتم زیارت، به من گفتند آقا شما که آیت الله و صاحب نفس و استخاره هستید یک پیرزنی است از عشایر عراق، اصلاً سواد ندارد، بهتر از شما استخاره می کند. تسبیح دست می گیرد، استخاره جواب می دهد، یک پیرزن بیسواد. گفتم مگر می شود. گفتند آن جا نشسته است. من هم رفتم. یک چیزی نیت کردم، گفتم «خیَرَ» استخاره کن. از هر نفری هم یک مبلغ ناچیز مثلاً یک پنجم دینار، یک چیز کمی هم می گرفت و به او می دادند. یک تسبیح گرفت و گفت تو می خواهی من را امتحان بکنی، نیتت هم همین است. یعنی دقیق گفت. هر چه که می گفتم دقیق می گفت. گفت این استخاره اولی برای امتحان من بود و نیت تو هم این بوده است. گفتم تو از کجا می فهمی. گفت من چندین بچه داشتم، شوهر من رفت یک همسر دیگری انتخاب کرد و من را رها کرد. من نه خرجی داشتم، نه نفقه داشتم، هر دری زدم کاری چیزی پیدا نکردم. آمدم حرم حضرت اباالفضل. خدا ان شاءالله همه را قسمت کند زیارت عتبات. به حضرت اباالفضل متوسل شدم. گفتم آقاجان! من درمانده ام، بیچاره ام، شما باب الحوائج هستید. آقا را خواب دیدم، آقا فرمودند یک تسبیح دست بگیر بنشین، بگو من استخاره می کنم و خدا به تو الهام می کند که چه جوابی بدهی و الهام ها هم درست است. گفت از آن تاریخ نشستم هر کس هر چه می گوید به من الهام می شود که این کار را بکند یا نکند، خیر است یا شر است، و نیت هایشان را هم می فهمم. و یک مبلغی هم می گیریم و امرار معاش من هم از این راه است. می خواهم بگویم که این که الان بحثش بود که چه بسا یک کسی آیت الله است، استخاره یک پیرزن از او بالاتر باشد چون الهام الهی است. به این چیزها نیست.
شریعتی: یک عنایتی است در واقع.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. استخاره با قرآن آن که طرف استخاره و بهتر این است که استخاره خود آدم بکند، استخاره برای غیر اصلاً سیره زمان امامان نبوده است، الان تغییر کرده است. می گوید حالا من بلد نیستم، عیب ندارد. ولی تا می شود آدم خودش استخاره کند، استخاره را خودش انجام دهد. صفحه اول قرآن بالایش را باز می کند، ببیند چه می فهمد. خیلی موقع هم آقای شریعتی شده است که به تعبیر من روی خال می زند، یعنی دقیقاً همان چیزی که مثلاً بحث ازدواج است آیه ازدواج می آید، بحث خرید و فروش است یک آیه ای که راجع به خرید و فروش است می آید. این طوری زیاد شده است.
شریعتی: آیه اول یعنی این جا؟
حجت الاسلام فرحزاد: بله، صفحه اول، خط اول. این یک نوع استخاره است. یک نوع دیگر استخاره که باز این معتبرتر است که شش ورق را بگیرد، دعای کوتاهی دارد. «کانَ فِي قضاءِ وَ قَدَرِک أَن تَمُنَّ عَلَی شِیعَةِ آلِ مُحَمَّدٍ»، شش ورق بزند، صفحه مقابل یعنی بعد از شش ورق صفحه مقابلش خط ششم. این را من تجربه زیاد دارم. من خودم با قرآن بیشتر این را استخاره می گیرم. یک مقدار وقت می برد ولی بهتر است.
شریعتی: چقدر مگر وقت می برد، شش ورق باید بزنیم.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. این خط ششم که خیلی هم آقای کشمیری هم بیشتر این استخاره را زیاد می گرفتند و بهتر جواب می دهد. اگر بعد از این که این استخاره با قرآن را گرفت آیه اش را نفهمید یا به دیگران نشان بدهد آن ها هم چیزی نفهمند، دوباره استخاره بکند، طوری نیست. این استخاره با قرآن بود. استخاره با تسبیح چند رقم است ولی ساده ترینش که همه عزیزان می توانند انجام بدهند. سه تا صلوات،«اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم»، «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم»، «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم». سه مرتبه، خواهش دارم این دعای کوتاه استخاره را همه حفظ کنند، یک جوری به ذهنتان فشار بیاورید. «اَستَخیرُ الله بِرَحمَةِ خیَرَةً فِي عافیَة»، سه مرتبه. یعنی من از خدا با عافیت طلب خیر می کنم، «اَستَخیرُ الله بِرَحمَةِ خیَرَةً فِي عافیَة». بعد تسبیح یک مشت بگیرد، دو تا دو تا بشمرد. که این را بزرگان ما می گویند خیلی مجرب است استخاره. اگر آخرش دو تا آمد خوب نیست، اگر فرد آمد و یک دانه تسبیح آمد خوب است. آقای کشمیری می فرمودند یا بعضی از بزرگان، اگر یک کار خیلی مهم است، خیلی اهمیت دارد، ترکش هم بکند اگر باز هم دلش آرام نگرفته است. یعنی اگر این کار را ترک بکنم اگر ترکش هم بد آمد که دیگر خیلی خوب می شود، اگر ترکش هم خوب آمد که دیگر میانه می شود، یعنی بینابین است. این استخاره با تسبیح راحت ترین استخاره ها است. عرض کردم، نه برای هر کار جزئی ما استخاره بکنیم. یکی هم بعد از مشورت، بعد از تعقل، بعد از فکر، بعد از همه کارها. که این استخاره ی با تسبیح آسان ترین استخاره ها است. و این استخاره آخری که بهترین و کامل ترین استخاره ها است. بنده خودم برای کارهای مهم و ازدواج خودم این استخاره را انجام دادم. حالا این استخاره در مفاتیح هم هست؛ حاشیه مفاتیح، استخاره ذات الرقاع. رقاع جمع رقعه است. چرا می گویند ذات الرقاع؟ قبل از این که استخاره می خواهی بکنی شش کاغذ کوچک، یک چهارم این، یک سوم این، شش کاغذ کوچک می گیری. داخل آن می نویسی «خیَرَةٌ مِنَ اللهِ عَزیز لِفُلان بنِ فُلانَ» یعنی من طلب خیر می کنم از خدا برای فلانی، اسم خودش و اسم مادرش را بنویسد. سه موردش را می نویسی «اِفعَل»، سه موردش را می نویسی «لا تَفعَل».
شریعتی: انجام بده، انجام نده.
حجت الاسلام فرحزاد: سه موردش انجام بده، سه موردش انجام نده. عرض کردم کامل این را خواستید مفاتیح الجنان، فهرست حاشیه مفاتیح، استخاره ذات الرقاع. دو رکعت نماز می خوانی، این کاغذها را زیر سجاده می گذاری، بعد از سلام نماز سجده می روی صد مرتبه «استَغفِرُالله بِرَحمَةِ خیرَةً فِي عافیه». بنده ی فرحزاد خیلی بعید می دانم کسی با این کارها خدا به او جواب ندهد. من می گویم اگر دشمن او هم باشد خدا به او جواب خوب می دهد، جواب صحیح به او می دهد. معتبرترین استخاره ها در قرآن و در تسبیح این استخاره است، استخاره معتبری که مخصوصاً برای کارهای مهم. که وضو می گیری، دو رکعت نماز می خوانی، شش کاغذ می نویسی «اِفعَل، لا تَفعَل»، اسم خودت و مادرت را می نویسی، «استَغفِرُالله بِرَحمَةِ خیرَةً فِي عافیه»، صد بار سجده می کنی. صد بار به سجده می افتی که خدایا آن که خیر است به من بفهمان. می شود نفهماند؟! بعد از این که این صد بار گفتی کاغذها را یکی یکی درمی آوری. اولی اش «اِفعَل» است، دومی اش هم «اِفعَل» است، سومی اش هم «اِفعَل» است؛ این خیلی عالی است. و کم پیش می آید سه تا «اِفعَل» یا سه تا «لاتَفعَل» دربیاید، سه موردش یک رقم باشد. اما اگر یکی از آن ها را درآوردی «اِفعَل» است، دومی اش «لاتَفعَل» است. این جا باید پنج تا دربیاوری که ببینیم تکلیفمان معلوم بشود. پنج تا کاغذ درمی آوری هر کدام بیشتر بود. این را می گویند استخاره ذات الرقاع، بسیار استخاره خیلی خوبی است. حالا چند نکته دیگر درباره استخاره است، اجازه بدهید دیگر بعد از قرآن بگوییم.
شریعتی: ان شاءالله. یک وقت هایی است حاج آقا، مثلاً شما یک کاری را تصمیم گرفتی انجام بدهی، یعنی تمام جوانبش را سنجیدی و می دانی که باید این کار را انجام بدهی. برای این که مطمئن بشوی می روی استخاره می کنی، استخاره بد می آید. تو نمی توانی از آن کار صرف نظر کنی.
حجت الاسلام فرحزاد: اولاً مورد استخاره به جا بوده است یا نبوده است، این مهم است. اگر بی جا بوده است که هیچ، اعتنا نکن. اما اگر به جا بوده است، یعنی واقعاً... . استخاره خوب را حالا نکاتی است که می خواستم بعد از قرآن بگویم. استخاره خوب را عمل نکنید طوری نیست، ممکن است ده جا خوب باشد، ده مورد خوب باشد، ده معامله خوب باشد. ولی استخاره بد را گفتند بعد از این که خدا می گوید «لا تَفعَل» آن را باید یک مقدار جدی گرفت. اگر هم واقعاً، خیلی ها پیش آقای بهاءالدینی می آمدند ایشان استخاره می گرفت، بعد می گفت بد است. شخص می گفت بد آمد؟ می فرمودند دوست داشتی خوب بیاید؟ یک شب ایشان می فرمودند من امشب هر چه استخاره گرفتم بد آمده است، مثلاً 20 نفر آمدند استخاره بد آمد. فرمودند نمی دانم سر این چیست. یکی از رفقای ما گفت یک کسی خانه می خواست بخرد شاید 10-20 بار استخاره می گرفت هر 10-20 بار بد آمد. آخر به او گفتم شما چه نیتی دارید که بد می آید. گفت راستش من کنار پدر و مادرم در یک آپارتمانی هستم، پدر مادرم راضی نیستند جدا بشوم. گفت این را زودتر می گفتی، اصلاً استخاره نمی خواهد. بعد می گفت پدر مادر من را راضی کردیم یک جای مناسب دیگر بگیریم، راضی شدند استخاره خوب آمد. این استخاره ها خیلی مهم است، یعنی واقعاً مهم است. اگر هم، این هم نکته ای است که بعداً می خواستم عرض کنم، اگر هم یک استخاره ای بد آمد که ما باید جدی بگیریم، یعنی خطر در آن حس می شود، این را اصرار داریم که آن کار را انجام بدهیم، ازدواج است، خرید و فروش است، مسافرت است، بگذاریم فاصله بیفتد، شرایط عوض بشود. با عوض شدن شرایط، یعنی مدت بگذرد، صدقه بدهیم، التماس بکنیم، دعا بکنیم، حالا بعدش یا با استخاره یا بی استخاره کارمان را انجام بدهیم.
شریعتی: خیلی از شما ممنون و متشکرم. دیروز راجع به طرح فرزندان غدیر هم صحبت کردیم. همچنان نیازمند یاری شما هستیم. خیلی ها منتظرند و چشم انتظار که تحت حمایت این طرح قرار بگیرند، طرحی که به یمن نام مقدس و مبارک امیرالمومنین از ماه ها قبل رقم خورده است و پیش آمده است. اتفاقات مبارکی دارد رقم می خورد. ان شاءالله که عزیزانمان همراه بشوند. می توانید هم به سایت ما، هم به کانال ما در سروش و ایتا مراجعه بکنید و هم با شماره گیری کد دستوری *780*3131# که شماره مشترکی است برای قربانی و فرزندان غدیر، در این طرح همراه بشوید. البته تفکیک شده است آن جا، طرح فرزندان غدیر مجزا است. عزیزان ما می توانند همراه بشوند. خیلی ممنون و متشکرم از مساعدت و همدلی عزیزانمان. متشکرم حاج آقای فرحزاد.
حجت الاسلام فرحزاد: خیلی آقای شریعتی من تشکر می کنم از عزیزانی که هزارها خانواده ها را خوشحال می کنند با این کمک و قرض الحسنه یا بلاعوض می دهند. خانواده هایی که بعضی ها 10 سال است، 15 سال است، 20 سال است، خدا به آن ها فرزند می دهد همه ی طایفه خوشحال می شوند. من خواهش دارم کمک کنید که این طرح فرزندان غدیر کامل بشود، اصلاً زوجین نابارور اصلاً دیگر نداشته باشیم که اولاد نداشته باشند.
شریعتی: ان شاءالله. این همدلی و این همراهی یک دنیا می ارزد. خدا می داند این را جدی می گویم، با تمام وجودم. خداوند ان شاءالله حفظتان بکند و ان شاءالله به زندگی تان برکت بدهد و ان شاءالله هر چه خیر است به سمت زندگی تان سرازیر بشود. صفحه 453 را امروز تلاوت می کنیم، آیات ابتدایی سوره مبارکه ص. به اتفاق بشنویم، برمی گردیم در بخش دوم گفتگویمان با احترام همراه شما هستیم و در کنار شما.
شریعتی: درود خدا بر شما. خیلی خوشحالیم که همراه شما هستیم و در کنار شما. ان شاءالله که بهترین اتفاقات زندگی برایتان رقم بخورد. ما را دعا بکنید، ما هم دعاگوی شما هستیم. از فضیلت ذکر صلوات بشنویم و ان شاءالله برگردیم به بحث.
حجت الاسلام فرحزاد: ما همه از خدا عافیت می خواهیم. الان در استخاره هم داریم که «اَستَخیرُ الله بِرَحمَةِ خیَرَةً فِي عافیَة»که یعنی عافیت. از پیغمبر خدا سوال کردند شما شب قدر را درک بکنید از خدا چه می خواهید. فرمود از خدا عافیت می خواهم، «عافیَةَ دینِّ وَ دُنیا وَ الآخِرَة». یکی از چیزهایی که عافیت را زیاد می کند و درِ بلا را می بندد صلوات بر محمد و آل محمد است.
شریعتی: «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم».
حجت الاسلام فرحزاد: پیغمبر خدا فرمود: «مَن صَلّى عَلَيَّ مَرَّةً فَتَحَ اللّه ُ عَلَيهِ باباً مِنَ العافِيَةِ» یعنی هر صلواتی خدا دری از رحمت و عافیت به روی او باز می کند و درِ گرفتاری و بلا را می بندد. پس هر چه می توانیم صلوات بفرستیم.
شریعتی: «اللهُمَّ صَلَّ عَلَی مُحَمَّد وَ آلِ مُحَمَّد وَ عَجِّل فَرَجَهُم». برای دوستان اهل تحقیق، دوستان اهل مطالعه، می خواهیم کتاب معرفی بکنیم. شیعه شناسی، نوشته جناب آقای دکتر ابوالحسن مخزن موسوی. دوستانی که اهل تحقیق هستند، دوست دارند شیعه را با نگاه عرفانی بشناسند، مطالعه ی این کتاب به آن ها توصیه می شود. ایشان عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی هستند، جناب آقای مخزن موسوی. برای دریافت و تهیه کتاب ها عزیزان ما می توانند به سایت ما، بخش فروش اینترنتی محصولات فرهنگی و یا به کانال ما در سروش و ایتا. اگر به هر دلیلی موفق نشدید 20000303 شماره پیامک ما است که دیگر برایتان آشنا است. برگردیم به بحث استخاره. در این دقایق پایانی به نظرم سوالات زیادی در ذهن دوستان ایجاد شده است که این سوالات را تلویحاً حاج آقای فرحزاد به آن اشاره خواهند کرد و پاسخ خواهند داد.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. من خواهش دارم برای این که پاسخ شان را بگیرند قبل از این که پیام زیاد قاعدتاً می دهند درباره استخاره سوال دارند، خواهش دارم کل بحث ما را گوش بدهند و چه بسا جواب های سوال هایشان باشد که دیگر ما همواره تکرار نکنیم.
شریعتی: حاج آقا اگر روی مسئله ای، روی تصمیمی، مصمم بودیم و دوست داشتیم انجام بدهیم اصلاً لازم است استخاره انجام بدهیم؟
حجت الاسلام فرحزاد: نه. ببینید استخاره جایی است که آدم دو دل باشد یا این که مصمم باشد بر آن که عمل به استخاره را انجام دهد. یک کسی که به اصطلاح عاشق شده است و همه عالم هم جمع بشوند که این کار را نکن، می گوید من این کار را می کنم. این جا دیگر استخاره معنا ندارد، یعنی چون گوش به استخاره نمی دهد. یک کسی که مصمم است بر یک کاری، دیگر نه به مشورت گوش می دهد، نه به عقلانیت گوش می دهد، این دیگر استخاره معنا ندارد.
شریعتی: تصمیمت را که گرفتی.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. جایی که آدم تصمیم گرفته است، البته کاری باشد که حرام نباشد، گناه نباشد، خطر نداشته باشد. نکته ی دیگر استخاره در کار خیر مثلاً می خواهم بروم کربلا، می خواهم بروم مشهد. بله زمانش، شرایطش بله. ولی در اصل کار خیر استخاره در اموری است که دستور شر خلافش نباشد. یعنی کاری که مستحب است، کاری که مباح است.
شریعتی: می خواهیم به یک نفر کمک کنیم.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. می خواهیم کمک کنیم استخاره ندارد.
شریعتی: در کار خیر حاجت هیچ استخاره نیست.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. کار خیری که ثواب است دیگر حالا به این کمک کنم یا به آن کمک کنم عیبی ندارد، شرایطش. این هفته بروم مشهد یا هفته بعد بروم، ولی برای اصل کاری که زیارت بروم یا نروم، مکه بروم یا نروم، این ها استخاره ندارد. کلاً یا به عکسش، می خواهد گناه بکند. بعضی ها را دیدم. می خواهد بگوید من این ربا را بگیرم یا نگیرم. اصلاً خوب هم بیاید نباید بگیری. استخاره فرضاً خوب هم بیاید نباید بگیری. مصمم باشیم که برای کار خیر استخاره نکنیم، کار بد هم که گناه و معصیت است استخاره ندارد. نکته دیگر، استخاره غیب گویی نیست. فراوان می آیند می گویند حاج آقا استخاره بکن من کنکور قبول می شوم یا نمی شوم، امتحان قبول می شوم یا نمی شوم، گواهینامه رانندگی رد می شوم یا نه. این که غیب گویی نیست استخاره که. استخاره برای یک کاری است که در آینده می خواهی انجام دهی، کارهایش را کردی، فکرهایش را کردی، به بن بست، به 50-50 رسیدی، آن جا متحیر هستی. برای تحیر است..
شریعتی: و برای تصمیم است نه برای نتیجه.
حجت الاسلام فرحزاد: بله، احسنت. پس این غیب گویی نیست. سوم، بعضی ها می گویند ما به قرآن فال می زنیم. «لا تَتَفَل» نهی شده است. این فالگیری نیست. فالگیری مثل همین که می آیند می نشینند که مثلاً فال من را ببین آینده چه می شود. نه، استخاره در واقع با این شرایطی که عرض کردیم ما به تحیر می رسیم، می گوییم: «یا دَلیلَ المُتَحَیِّرین» خدایا من جاهلم، متحیرم، تو دلیل متحیرین هستی، من را از تحیر دربیاور. و این همه که باز اشاره کردم به اندازه ی اضطرار و دعا و استغاثه و نیت پاکی که داریم جواب می آید. این خیلی مهم است که واقعاً خودمان را مضطر ببینیم، استغاثه جدی داشته باشیم، واقعاً از صمیم دل از خدا کمک بخواهیم. قطعاً درست خواهد آمد. عرضم به حضور شما اگر استخاره انسان تا می تواند خودش انجام بدهد، اگر واقعاً آمادگی ندارد، حالش را ندارد، به اهلش مراجعه بکند. خیلی مهم است. حالا این هم یک لطیفه قشنگی است. آقای کافی، خدا رحمتشان کند، فرموده بودند مشاهد مشرفه رفته بودند یک نفر آمد گفت استخاره بکن برای یک کاری. گفتم خوب نیست، بد آمد. یک مقدار فکر کرد، گفت یکی دیگر. بد آمد. یکی دیگر، بد آمد. 3-4 تا استخاره کرد. گفتم آقا نیتی که داری بد می آید. گفت حاج آقا شما که کار نداری؟ گفتم نه. گفت بکن تا خوب بیاید. این نکته ای که شما اشاره کردید. اگر شما بنا دارید یک کاری بکنید و تصمیم گرفتید دیگر استخاره یعنی چه، برو انجام بده.
شریعتی: یعنی تو وقتی می توانی استخاره کنی که تصمیم بگیری تسلیم امر خدا باشی.
حجت الاسلام فرحزاد: احسنت. این نکته مهمی است که آدم وقتی به تحیر رسید بگوید خدایا من به تو واگذار می کنم و هر چه که تو گفتی انجام بده انجام نده ولو فکر می کنم خطر دارد یا ضرر دارد یا ممکن است نفع بزرگی...
شریعتی: دیگر مسئولیتش با خودت.
حجت الاسلام فرحزاد: بله. چون ما علممان در مقابل خدا صفر به توان بی نهایت است، واقعیت است دیگر، صفر به توان بی نهایت، یعنی هیچی در مقابل علم مطلق. «عَسی أَن تَکرَهُوا شَیئاً وَ هُوَ خَیرٌلَکُم». من استخاره کردم این خانم همسرم بشود خوب آمده است، حالا ممکن است گرفتاری هایی داشته باشد، سختی هایی داشته باشد، دیگر بعدش تسلیم بشوم. آقای دولابی، خدا رحمتش کند. واقعاً بیانات ایشان را عزیزان مراجعه کنند خیلی عجیب است. ایشان فرمودند اگر ما 6 میلیارد انسان روی کره زمین داریم بدان و یقین داشته باش خدا آن همسری که در آسمان ها برای تو منعقد کرده است، بُریده است، به تو رسیده است، همان باید برای تو باشد. این تکه تو است، با او بساز. خدا همه ی خارها را گل می کند وقتی راضی به رضای خدا باشی. آن خانم هم بداند که در 6 میلیارد انسان آن شوهری که خدا برایش بریده است بهترین و مناسب ترین شوهر تو است. بسازد، تحمل کند.
شریعتی: حاج آقا، یکی از علمای بزرگ می گفت شب قدر در حرم حضرت رضا (ع) از خدا یک چیزی خواستم، 3 سال پیش، 3 سال پیش هم یعنی هنوز به او نداده است، 3 سال است سجده شکر می کنم. تازه فهمیدم که چقدر خوب شد که به من نداد.
حجت الاسلام فرحزاد: احسنت، همین طور است. حالا از این بالاتر یکی از علما برای یک کاری استخاره کرده بود بد آمده بود. ایشان هم در قلبش اعتراض داشت که این چرا باید بد بیاید. گفت بعد از 40 سال خدا به من فهماند چه برکت خیری بود که این انجام نشد. می گویم ما دایره فهم مان خیلی محدود است لذا تسلیم بشویم، راضی بشویم. دیگر حالا تقریباً کلیات مطلق را گفتیم.
شریعتی: خدا ان شاءالله خیرتان بدهد. تمام این دستوراتی که حاج آقای فرحزاد گفتند و نکاتی که مطرح کردند برگرفته از آموزه های دینی، احادیث و روایات ما بود، خاصه مفاتیح الجنان حاج شیخ عباس قمی (ره). و این نکات را دوستان ما در سایت و کانال قرار خواهند داد. ان شاءالله هر چه خیر است به سمت زندگی تک تک عزیزانمان سرازیر بشود. کوتاه دعا بکنید و ان شاءالله خداحافظی بکنیم.
حجت الاسلام فرحزاد: خدایا به حق محمد و آل محمد بهترین خیرات و برکات را نصیب همه ی ما بگردان. قلب امام زمان از ما راضی، فرجش را نزدیک، ما را جزو بهترین یارانش قرار بده. خدایا همه ی مریض ها، روحی و جسمی، شفای عاجل عنایت بفرما. آن هایی که شغل، مسکن، همسر، اولاد ندارند به آن ها مرحمت بفرما. از بهترین برکات ماه رجب و شعبان و رمضان ما را بهره مند بگردان. به برکت صلوات بر محمد و آل محمد، سلام به آقا اباعبدالله.
شریعتی: خیلی از شما ممنون و متشکرم. فردا با حاج آقای کاشانی خدمتتان خواهیم رسید. دعوت می کنم که بیننده برنامه ی فردا هم باشید و دوباره به شما سلام خواهیم کرد. کبوتر دلمان را راهی بین الحرمین می کنیم و کربلای معلی، و با دل و جان به سیدالشهدا سلام می کنیم.