main logo of samtekhoda

98-03-20-حجت الاسلام والمسلمين فرحزاد – سیری در صحیفه سجادیه، شرح دعای هفدهم (شناخت شیطان)

حجت الاسلام والمسلمين فرحزاد – سیری در صحیفه سجادیه، شرح دعای هفدهم (شناخت شیطان)
برنامه سمت خدا
موضوع برنامه: سیری در صحیفه سجادیه، شرح دعای هفدهم (شناخت شیطان)
كارشناس: حجت الاسلام والمسلمين فرحزاد
تاريخ پخش: 20-03- 98
شریعتی:
بسم الله الرحمن الرحیم، اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم.
سلام می‌کنم به همه بیننده‌ها و شنونده‌های خوبمان، طاعات و عبادات شما قبول باشد. به سمت خدای امروز خوش آمدید. انشاءالله همیشه زیر سایه‌ی خدای متعال باشید. حاج آقای فرحزاد سلام علیکم، خیلی خوش آمدید.
حاج آقای فرحزاد: عرض سلام دارم خدمت جنابعالی و بینندگان و شنوندگان عزیز. عید بزرگ سعیدی که پشت سر گذاشتیم را تبریک عرض می‌کنیم. خوشا به حال آنهایی که در ماه رمضان بهره کامل را بردند، به مستضعفین کمک کردند، افطار و سحری‌هایی که دادند، انشاءالله خدا از همه قبول کند و این خیرات استمرار داشته باشد و ماه رمضان‌ها زنده باشیم و مهمان خدا باشیم.
شریعتی:
رسم ادب و طرز حیا کردن را *** شوق طلب و خدا خدا کردن را
هربار صحیفه را تورّق کردم *** آموخته‌ام راه دعا کردن را
خوشا به حال آنهایی که با صحیفه سجادیه مخصوصاً در ایام ماه مبارک رمضان مأنوس‌تر شدند. امروز هم از دعای هفدهم صحیفه سجادیه خواهیم شنید.
حاج آقای فرحزاد: بسم الله الرحمن الرحیم، الحمدلله رب العالمین، اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم.  
دعای هفدهم صحیفه سجادیه درباره‌ی پناهندگی از شر شیطان است. راهکارهایی که ما را از شیطان دور می‌کند. در همه حالات باید به خدا پناه برد. حضرت در فرازی دیگر می‌فرمایند: «اللَّهُمَّ وَ أَشْرِبْ‏ قُلُوبَنَا إِنْكَارَ عَمَلِهِ» خدای دلهای ما را آکنده کن از اینکه هر عمل شیطانی را انکار کنیم و مقاومت و رد کنیم. این یک پشتوانه محکم نیاز دارد. «وَ الْطُفْ لَنَا فِي نَقْضِ حِيَلِهِ» خدایا به ما لطف کن که حیله‌های او را به هم بزنیم. «اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ حَوِّلْ سُلْطَانَهُ عَنَّا» خدایا سلطنت او را از ما برگردان به طرف دیگران، «وَ اقْطَعْ رَجَاءَهُ مِنَّا» امیدش را از ما قطع کن. بعضی صفات و اخلاقی دارند که شیطان قطع امید کرده است. می‌گوید: من دیگر زورم به این نمی‌رسد. بعضی شیطان نزدیک شود، نابود می‌شود. از خدا می‌خواهد که امید شیطان را از ما قطع کن. «وَ ادْرَأْهُ عَنِ الْوُلُوعِ بِنَا» خدایا او را دور کن از اینکه ما را بازی بدهد و سر به سر ما بگذارد. بعد حضرت برای همه دعا می‌کنند.
«اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ اجْعَلْ آبَاءَنَا وَ أُمَّهَاتِنَا وَ أَوْلَادَنَا وَ أَهَالِيَنَا وَ ذَوِي أَرْحَامِنَا وَ قَرَابَاتِنَا وَ جِيرَانَنَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ» چقدر خوب است آدم برای همه دعا کند. عرضه می‌دارد خدایا پدران ما، مادران ما، اولاد ما، خانواده‌های ما، فامیل‌های ما، همسایه‌های ما از مؤمنین و مؤمنات، «فِي حِرْزٍ حَارِزٍ وَ حِصْنٍ حَافَظٍ» در حصار محکم و قلعه محکمی قرار بده «وَ كَهْفٍ مَانِعٍ» پناهگاهی که مانع باشد. سد نفوذ ناپذیر برای ما قرار بدهد. «وَ أَلْبِسْهُمْ مِنْهُ جُنَناً وَاقِيَةً» خدایا بپوشان به دوستان و بستگان من یک سپری که نگهدارنده باشد از نفوذ شیطان، «وَ أَعْطِهِمْ عَلَيْهِ أَسْلِحَةً مَاضِيَةً» یک سلاح بُرنده به آشنایان من بده که شیطان را دور کنند و از بین ببرند. «اللَّهُمَّ وَ اعْمُم ‏بِذَلِكَ مَنْ شَهِدَ لَكَ بِالرُّبُوبِيَّةِ» خدایا این حفاظت و شر شیطان را مرحمت کن به عموم کسانی که به ربوبیت تو شهادت می‌دهند و کسانی که لا اله الا الله می‌گویند و اخلاص به وحدانیت دارند و کسانی که با شیطان به حقیقت عبودیت مقابله می‌کنند و کمک می‌خواهند که با شیطان مقاومت کنند. به همه آنها مرحمت کن.
«اللَّهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ خَاتَمِ النَّبِيِّينَ وَ سَيِّدِ الْمُرْسَلِينَ وَ عَلَى أَهْلِ بَيْتِهِ الطَّيِّبِينَ الطَّاهِرِينَ» درود بر خاتم النبیین، سید المرسلین و اهل‌بیت پیامبر، بعد حضرت دعای عمومی می‌کنند. این خیلی مهم است که دعاهای ما عمومی باشد، همه مؤمنین و درگذشتگان و حق داران را یاد کنیم.«وَ أَعِذْنَا وَ أَهَالِيَنَا وَ إِخْوَانَنَا وَ جَمِيعَ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ مِمَّا اسْتَعَذْنَا مِنْهُ» از هرچه پناه بردیم «وَ أَجِرْنَا مِمَّا اسْتَجَرْنَا بِكَ مِنْ خَوْفِهِ» آنچه از شیطان می‌ترسیدیم و به تو پناه برده شدیم، همه را پناه بده. «وَاسْمَعْ لَنَا مَا دَعَوْنَا بِهِ» خدایا دعاهایی که ما کردیم را اجابت کن. «وَ أَعْطِنَا مَا أَغْفَلْنَاهُ» اگر غفلت کردیم چیزهایی را بخواهیم به ما مرحمت کن، «وَ احْفَظْ لَنَا مَا نَسِينَاهُ» آن چیزهایی که ما فراموش کردیم را حفظ کن. «وَ صَيِّرْنَا بِذَلِكَ فِي دَرَجَاتٍ الصَّالِحِينَ» با این پناهندگی و اجابت دعاها، ما را در درجات صالحین و مراتب مؤمنین قرار بده، «وَ مَرَاتِبِ الْمُؤْمِنِينَ آمِينَ رَبَّ الْعَالَمِينَ‏» دعای هفدهم تمام شد و نکات خیلی مهمی در مورد شیطان و پناهندگی به خدای متعال داشت. چند نکته را این هفته در مورد شیطان گفتیم ولی دو سه نکته دیگر هم فرصت باشد عرض خواهیم کرد.
یک نکته و قاعده کلی این است که هر امر منفی، چیزهایی که دعوت به گناه و شرارت می‌کند، دعوا و فکرهای بد، بدی و اختلاف، تمام جریان‌های منفی برای شیطان است، همه چیزهای مثبت هم برای خدای متعال و ملائکه است. یک نفر به امام صادق گفت: مقدماتی پیش نیامده من ضرری ببینم و مصیبت باشد، موج بد و نا امیدی و افسردگی مرا می‌گیرد. من نه پولی دارم و پیشامد خوشی برایم شده است ولی سرحال و خوش هستم، امام صادق فرمود: آنجایی که احساس بحران و غم و ناامیدی داری، علامت این است که موج شیاطین دور تو آمدند. آنجایی که آرامش و خوشی هست، «علامة دنو الملک» علامت این است که فرشته‌ها سراغت آمدند، لشگر و نیروهای الهی آمدند. بعد حضرت استشهاد به آیه قرآن کردند، اعوذ بالله من الشیطان الرجیم، «الشَّيْطانُ‏ يَعِدُكُمُ‏ الْفَقْرَ وَ يَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشاءِ وَ اللَّهُ يَعِدُكُمْ مَغْفِرَةً مِنْهُ وَ فَضْلًا وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيم‏» (بقره/268) کار خدا و اولیای خدا، کار مربی‌ها و معلم‌ها، همه آنهایی که در مسیر صراط مستقیم الهی هستند، این است که امید بدهند و دعوت به خوبی‌ها و مغفرت کنند. خدا بخشنده است. ولی شیطان می‌گوید: بدبخت می‌شوی، بدتر می‌شود. تو دیگر اصلاح نمی‌شوی، خدا تو را نمی‌آمرزد. تمام افکار منفی برای شیطان است. باید به خدا پناه ببریم.
کسی به مرحوم دولابی یک جمله‌ای گفت، واقعاً جالب بود. آقای دولابی تمام نگاهشان مثبت‌گرا بود. من خدمت ایشان بود، عالم برجسته‌ای هم آنجا بود. ایشان فال برای آقا زدند، مطلعش این بود:
منم که شهره‌ی شهرم به عشق ورزیدن *** منم که دیده نیالوده‌ام به بد دیدن
وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم *** که در طریقت ما کافری است رنجیدن
ایشان مثبت بین بود و از بدترین چیزها هم یک زیبایی درمی‌آورد. همیشه از خدا تعریف می‌کرد و بشارت و نوید می‌داد. هیچوقت کسی را نا امید نکرد. ایشان می‌فرمودند: ما هفتاد سال است بافتیم. گفتیم: شاید نرسیدیم به اینکه خدای مهربانی داریم، بخشنده است. خوش‌بین است، ممکن است بعضی جاها هم دروغ گفته باشیم ولی هیچکدام در واقع دروغ نیست چون واقعاً آمرزنده و غفور و رحیم است. موقعی بنده خدایی که خیلی در باغ نبود، به ایشان گفت: شما چند سال است می‌گویی: چه خدای خوبی، چه اهل‌بیت خوبی، ما را بهشت می‌برند، جهنم نمی‌برند. خدای خوبی داریم و با حسن ظن رفتار می‌کنیم، اینها را فکر نمی‌کنید خیال بافی است. ایشان پاسخ دادند که اگر خواب و خیال باشد، خواب و خیال خوب بهتر است یا خواب و خیال بد؟ من خیالم این باشد که مریض من می‌میرد، ما جهنم می‌رویم، نمی‌توانیم زندگی کنیم. ما هفتاد سال می‌گوییم: چه خدای خوبی و مهربانی، دست ما را می‌گیرد و بخشنده است. اصلاً فرض کنیم همه اینها خیال باشد، که صد در صد نیست و مبنا دارد. خیال خوب خیلی بهتر از خیال بد است. من خدایی برای خودم تجسم کنم که مهربان و رزاق است، خیر الرازقین است، اینطور خدا را تصور کنم یا خدایی که مرا بدبخت و بیچاره می‌کند. خدا می‌گوید: با گمانی که به من داری با تو رفتار می‌کنم. پس تمام منفی‌ها و خواب و خیال‌های منفی برای شیطان است و تمام زیبایی‌ها از طرف فرشته‌ها و خدای متعال است.
چه کنیم از شر شیطان محفوظ باشیم؟ یک روایت زیبایی است در خصال شیخ صدوق، از امام صادق(ع) است که حضرت فرمودند: شیطان گفته پنج دسته و گروه است بر اینها سلطه ندارم. دست اندازی نمی‌کنم ولی غیر از این پنج دسته در قبضه من هستند. کسی که به ناامیدی می‌رسد و غرور و تکبر پیدا می‌کند، شیطان شش دانگ مسلط می‌شود. متن حدیث این است که امام صادق فرمود: «إِبْلِيسُ خَمْسَةُ أَشْيَاءَ لَيْسَ‏ لِي‏ فِيهِنَ‏ حِيلَةٌ وَ سَائِرُ النَّاسِ فِي قَبْضَتِي» (خصال صدوق، ج 1، ص 285) حضرت فرمودند: شیطان حرف درستی زد، شیطان گفته: پنج دسته هستند که من هیچ نفوذی نمی‌توانم در اینها بکنم. آقایی حدیثی خوانده بود که هر دوره‌ای یک نوع حمله می‌شود. دوران ما دوران نفوذ است. الآن کشورها چطور نفوذ می‌کنند و شیطان هم در انسان‌ها نفوذ می‌کند. قرن ما قرن نفوذی‌هاست. پنج دسته هستند من راه نفوذ ندارم به اینها ورود کنم ولی باقی مردم در دست من هستند. « مَنِ اعْتَصَمَ بِاللَّهِ عَنْ نِيَّةٍ صَادِقَةٍ وَ اتَّكَلَ عَلَيْهِ فِي جَمِيعِ أُمُورِهِ» دسته اول کسانی که با صدق نیست و اعتصام، اعتصام در قرآن هم در مورد خدا داریم، هم در مورد اهل‌بیت داریم. یکجا می‌فرماید: « واعتصموا بالله هو مولاکم نعم المولی و نعم النصیر» اعتصام یعنی آدمی که درمانده شده، بچه‌ای که در معرض خطر و افتادن است، محکم چادر مادرش را می‌گیرد و به پدر و مادرش می‌چسبد. اعتصام یعنی ما خودمان را در معرض غرق شدن و خطر ببینیم. واقعاً از صمیم دل بخواهیم، بگوییم: خدایا من درمانده و بیچاره هستم. این پناهندگی واقعی که حضرت تکرار می‌کند، از کسانی که به خدا پناهنده می‌شوند و در همه امور توکل به خدا می‌کنند، گفت:
بر دوست تکیه باید بر خویشتن نشاید *** موسی صفت رها کن از دست خود عصا را
بر عصا تکیه نکنید، بر خدا تکیه کنید. تو چه کسی هستی. شیطان هزارها مثل تو را زمین می‌زند. اگر به خودش تکیه نکند، به دیگران به حسن سابقه‌اش تکیه نکند، آیت الله بهاءالدینی می‌فرمودند: پیرمرد نود ساله را هم اگر خدا حفظ نکند دست به فحشاء و منکر می‌زند. اینطور نیست، خیلی‌ها بودند لحظه آخر سرشان زیر آب رفته است. لذا اگر کسی به این نتیجه برسد که واقعاً جز خدا پناهی نیست، خدا یک نهیبی به شیطان می‌زند و ما را در حصن حصین خودش قرار می‌دهد و حفظ می‌کند. چقدر در قرآن سفارش شده به خدا پناه ببرید، «وَ إِمَّا يَنْزَغَنَّكَ‏ مِنَ الشَّيْطانِ نَزْغٌ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ» (اعراف/200) نزغ یعنی اگر یک وسوسه و فتنه‌ای، یک بیراهه‌ای شیطان شما را دعوت کرد و تلنگر زد، فاستعذ بالله. بگو: خدایا من به تو پناه می‌برم. آدم‌های وسواسی شیطان را لعنت کنند. خیلی به ما گفتند که افکار منفی ما را اذیت می‌کند. اینها را دو سه جلسه در بحث وسواس گفتیم و راهکارها را گفتیم. یکی از قویترین راهکارها یاد خداست. یاد خدا و ذکر خدا، به خدا پناهنده شویم و کار را ترک کنیم، خدا هم کمک ما خواهد کرد. به تلنگرهای شیطانی گوش نکنیم و دست برداریم. اگر این طلسم را بشکنیم و گوش به حرف شیطان ندهیم راحت می‌شویم. افکار منفی را درگیر نشویم. بی اعتنایی و بی تفاوتی از همه بهتر است.
در روایت داریم «من اراد أن یکون اقوی الناس فلیتوکل علی الله» یعنی آن کسی که می‌خواهد نیرومندترین، قوی‌ترین و پرانرژی‌ترین انسان‌های عالم باشد، راه حل این است که به خدا توکل کند. نه به زبان بگوید: «توکلت علی الله» همه وجودش بگوید: خدایا من درمانده هستم، تو کمک من کن. اعتماد و توکل به خدا از راه‌هایی است که شیطان می‌گوید: راه من بسته است. بر غیر خدا تکیه نکنیم. خیلی روایات عجیبی داریم در اینکه شیطان با انبیاء رفت و آمد داشت و گفتگوهایی بینشان بوده و نصیحت‌هایی که با اینها داشته است. یک موقع شیطان با حضرت عیسی(ع) ملاقات کرد. به حضرت عیسی فرمودند: شده جایی نا امید شوی؟ بدانی که نمی‌توانی کاری کنی. گفت: بله، گفت: کجا؟ گفت: یکجایی مادربزرگت، مادر حضرت مریم وقتی حضرت مریم متولد شد، گفت: «أُعِيذُها بِكَ وَ ذُرِّيَّتَها مِنَ الشَّيْطانِ الرَّجِيم‏» (آل‌عمران/36) من این دخترم مریم و بچه‌هایش را از شر شیطان در پناه خدا قرار دادم و راه مرا بست. گفت: یکی از جاهایی که در ناامیدی به روی من بسته شد، مادربزرگ خودت بود. فکر نکنید ما می‌توانیم بچه‌هایمان را تربیت کنیم، خدا باید تربیت کند. بزرگی فرمود: اگر می‌خواهی نصیحت کنی برو دو رکعت نماز بخوان و بگو: خدایا حرف مرا در دلش بکار. مؤثر در عالم خداست، او می‌تواند هدایت بکند. آدمی بود که اینقدر مقید بود شب و روز مواظبت از بچه‌اش بکند، بچه‌اش بدترین بچه‌ها درآمد، چون به اعتماد خودش حرکت کرده است. من تربیت می‌کنم! خدا می‌گوید: تو می‌توانی تربیت کنی؟ من باید این کار را بکنم. چون اعتماد به خدا نکرد و اعتماد به مربی و معلم ندارد. در تک تک جاها دائم به خدا باید پناهنده شویم. او هست که مسبب الاسباب است و هم می‌تواند اسباب را بر هم بزند.
«وَ مَنْ كَثُرَ تَسْبِيحُهُ‏ فِي‏ لَيْلِهِ‏ وَ نَهَارِه‏» (خصال/ج1/ص285) کسی که زیاد تسبیح خدا را می‌کند و ذکر خدا را می‌گوید، ذکر سبحان الله، لا اله الا الله، تسبیحات اربعه، سنگین‌ترین چیزی که در میزان حسنات داده می‌شود یکی تسبیحات اربعه است. «سبحان الله والحمدلله و لا اله الا الله و الله اکبر، لا حول و لا قوة الا بالله» صلوات بر محمد و آل محمد، امیرالمؤمنین فرمودند: «ذکر الله مطردة للشیطان» طرد کننده شیطان است. غفلت وسیله آمدن شیطان است. ذکر خدا شیطان را دور می‌کند. لذا در بازار دنیا زیاد یاد خدا بکنید، جاهایی که محل غفلت است زیاد یاد خدا کنید. «إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْا إِذا مَسَّهُمْ طائِفٌ مِنَ الشَّيْطانِ تَذَكَّرُوا فَإِذا هُمْ مُبْصِرُونَ» (اعراف/201) می‌گویند آقا ما می‌بینیم شیعه‌ها و مؤمنین و آدم‌های متقین، کارهای عجیب و غریب می‌کنند که صد رحمت به منافق و کافر، یک جوابش این است که شیطان می‌گوید: من در صراط مستقیم نشستم. «لَأَقْعُدَنَّ لَهُمْ صِراطَكَ‏ الْمُسْتَقِيمَ‏» (اعراف/16) کسی که بیراهه می‌رود و کافر است، لزومی ندارد شیطان گولش بزند. شیطن می‌گوید: من در کمین متقین، اهل ولایت و اهل ایمان هستم. هجمه‌ی اسرائیلی‌ها، صهیونیست‌ها و آمریکایی‌ها    ، یا در لبنان است، یا در عراق است، عمده سرمایه‌گذاری‌هایشان در خاورمیانه در مناطقی است که چه شیاطین جنی و چه شیاطین انسی، اینجایی که می‌بیند این راه صراط مستقیم می‌رود، هجمه‌ها اینجاست. الآن هجمه‌های فرهنگی روی ملت‌های اسلامی است که در مسیر هستند. آنهایی که در مسیر باطل هستند، نیاز به هجمه نیست. لذا کسی که زیاد یاد خدا هست شیطان نفوذ نمی‌کند. لذا خدا می‌فرماید: «إِنَّ الَّذِينَ اتَّقَوْا إِذا مَسَّهُمْ طائِفٌ مِنَ الشَّيْطانِ تَذَكَّرُوا فَإِذا هُمْ مُبْصِرُونَ»
سومین مورد، «وَ مَنْ‏ رَضِيَ‏ لِأَخِيهِ‏ الْمُؤْمِنِ‏ بِمَا يَرْضَاهُ لِنَفْسِهِ» جایی که شیطان نمی‌تواند نفوذ کند، انسان‌هایی که هرچه برای خودش می‌خواهد، برای دیگران هم بخواهد. بعضی هستند می‌گویند: گلیم من از آب دربیاید، بقیه هرچه شدند، شدند. سیل آمد به من چه ربطی دارد. فقیر است به من چه ربطی دارد. فامیل من گرفتار است به من چه ربطی دارد. شیطان بر آدم‌های بی تفاوت مسلط می‌شود ولی آدم‌هایی که دلسوز و خیرخواه هستند، هرچه برای خودش می‌پسندد برای دیگران هم بپسندد. صفت خیرخواهی و ناصح بودن، شیطان بر اینطور آدم‌ها نمی‌تواند نفوذ پیدا کند. چون این خیر را برای دیگران هم می‌خواهد، شیطان را دور می‌کند. پس صفت سوم خیلی مهم است، تک خوری نکنیم. برای یکدیگر دعا کنیم، با نیت و قلب و جانمان هرکس که کار خیر می‌کند را تأیید کنیم. هرکس ظلم و فساد می‌کند بگوییم: خدایا هدایتش کن. انسان برای دیگران خیر بخواهد. یک همسایه‌ای داشتیم، پانزده سال است آقا نان تازه سنگک برای ما موقع افطار می‌آورد. با اینکه جا به جا شدیم باز فاصله یک کیلومتر طی می‌کند و برای ما نان می‌خرد و می‌آورد. این خیرخواهی خیلی صفت خوبی است.
شریعتی: در یک سخنرانی از امام راحل شنیدم که بسیار جالب بود. ایشان فرموده بودند: در بحبوحه تظاهرات، یک پیرمرد و پیرزنی نشسته بودند، یک کاسه‌ای در دستشان بود که درونش پر از سکه‌ی یه ِقرانی بود. همه فکر می‌کردند اینها گدایی می‌کنند، اما بعد که پرسیدند، گفتند: ما پول خرد آوردیم که هرکس خواست تلفن استفاده کند، از این پول خردها استفاده کند. بعد امام می‌گفت: من حیرت زده شدم در برابر لطافت روح اینها.
حاج آقای فرحزاد: عمل کوچک را کوچک نبینید، یک عمل کوچک گره گشا یک افرادی را خوشحال می‌کند. یک بچه‌ای را شاد می‌کند و اینها بهشت را واجب می‌کند. همین همسایه ما بالای هزار نفر را هر شب در ماه رمضان افطار می‌دادند. خدا این توفیقات را به ایشان داده است. مورد چهارم «وَ مَنْ لَمْ يَجْزَعْ عَلَى الْمُصِيبَةِ حِينَ تُصِيبُهُ» از چیزهایی که شیطان می‌گوید: من نمی‌توانم بر افراد سلطه پیدا کنم، افرادی که مصیبت و حادثه تلخی برایشان پیش می‌آید جزع فزع نکنند و تحملشان بالا برود. مرگ و میر و مریضی هست، «الَّذِينَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ قالُوا إِنَّا لِلَّهِ وَ إِنَّا إِلَيْهِ راجِعُون‏» (بقره/156) در حالات بزرگان اشاره شده باد آمد، برق رفت. فعلاً صبر می‌کنیم تا برق بیاید، در چاه افتادیم صبر می‌کنیم که با طناب ما را دربیاورند. اینکه بی‌تابی کنیم و فریاد کنیم، اینجا کمینگاه شیطان است. آنهایی که اهل جزع و فزع هستند، در مصیبت‌ها صبر نمی‌کنند، شیطان بر اینها مسلط می‌شود. کسی که در مصیبت و حوادث از خود بی‌خود نشود و صبور باشد. شیطان می‌گوید: من به او راه ندارم.
مورد پنجم «وَ مَنْ رَضِيَ بِمَا قَسَمَ اللَّهُ لَهُ وَ لَمْ يَهْتَمَّ لِرِزْقِهِ» شیطان می‌گوید: کسانی که آنچه خدا برایشان رزق و روزی معنوی بریده است، راضی به رضای خدا باشند. امیرالمؤمنین می‌فرماید: «مَنْ‏ أَصْبَحَ‏ حَزِيناً عَلَى الدُّنْيَا فَقَدْ أَصْبَحَ سَاخِطاً» کسی که صبح کند و بگوید: خدا چرا به من و فامیل من اینقدر داده و به من نداده است. ما وظیفه داریم مطابق شرع دنبال رزق حلال برویم، دیگر اندازه‌اش دست ما نیست و دست خداست. گاهی دلم به حال ثروتمندان بی درد می‌سوزد که خانه‌های میلیاردی و ماشین میلیاردی دارند، بدبخت‌ترین روی زمین اینها هستند. مرفهین بی دردی که به فکر فقرا نیستند، اینها بدبخت‌ترین هستند، نه دنیا دارند و نه خوشی دارند. اول مردن اول آتش جهنم است که تمام این سکه‌ها را داغ کنند و بر بدنشان بچسبانند. مؤمن و مسلمان هم نه، اصلاً کافر، در هر کشور غیر اسلامی هم کسانی هستند که دین ندارند ولی خیریه دارند و کار خیر می‌کنند. «هَلْ جَزاءُ الْإِحْسانِ‏ إِلَّا الْإِحْسانُ» (الرحمن/60) امام هفتم(ع) فرمودند: بعضی چیزها قید اسلام و تقوا درونش نیست. یک کمونیست هم اگر به یتیم‌ها برسد، خدا به او جزا می‌دهد. امیرالمؤمنین فرمود: افرادی که غصه روزی را می‌خورند، اینها از خدا ناراضی کردند. پیغمبر ما فرمودند: کسی از امت من که آرزوی گرانی بکند، چون ملک دارد بگوید: الهی گرانتر شود. یا برنج انبار کرده و بگوید: الهی گرانتر شود. کسی که برای امت من گرانی آرزو بکند، عمل چهل سال عبادت او پاک می‌شود. هیچوقت آرزوی گرانی نکنید. اینها بدترین آدم‌ها هستند که دنبال چپاول دیگران هستند.
شریعتی: نکات خوبی را شنیدیم. خدا کند شیطان را بشناسیم و وقتی شناختیم آنوقت پناهندگی ما به خدای متعال معنا پیدا می‌کند. امروز آیات 141 تا 148 از سوره آل عمران را تلاوت خواهیم کرد.
«وَ لِيُمَحِّصَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا وَ يَمْحَقَ‏ الْكافِرِينَ‏«142» أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَعْلَمِ اللَّهُ الَّذِينَ جاهَدُوا مِنْكُمْ وَ يَعْلَمَ الصَّابِرِين‏«143» وَ لَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَلْقَوْهُ فَقَدْ رَأَيْتُمُوهُ وَ أَنْتُمْ تَنْظُرُونَ‏ «144» وَ ما مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ أَ فَإِنْ ماتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلى‏ أَعْقابِكُمْ وَ مَنْ يَنْقَلِبْ عَلى‏ عَقِبَيْهِ فَلَنْ يَضُرَّ اللَّهَ شَيْئاً وَ سَيَجْزِي اللَّهُ الشَّاكِرِين‏ «145» وَ ما كانَ لِنَفْسٍ أَنْ تَمُوتَ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ كِتاباً مُؤَجَّلًا وَ مَنْ يُرِدْ ثَوابَ الدُّنْيا نُؤْتِهِ مِنْها وَ مَنْ يُرِدْ ثَوابَ الْآخِرَةِ نُؤْتِهِ مِنْها وَ سَنَجْزِي الشَّاكِرِين‏ «146» وَ كَأَيِّنْ مِنْ نَبِيٍّ قاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ كَثِيرٌ فَما وَهَنُوا لِما أَصابَهُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ ما ضَعُفُوا وَ مَا اسْتَكانُوا وَ اللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِين‏ «147» وَ ما كانَ قَوْلَهُمْ إِلَّا أَنْ قالُوا رَبَّنَا اغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَ إِسْرافَنا فِي أَمْرِنا وَ ثَبِّتْ أَقْدامَنا وَ انْصُرْنا عَلَى الْقَوْمِ الْكافِرِين‏ «148» فَآتاهُمُ اللَّهُ ثَوابَ الدُّنْيا وَ حُسْنَ ثَوابِ الْآخِرَةِ وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ‏»
ترجمه آیات: و (فراز ونشيب‏هاى جنگ براى آن است) تا خداوند افراد مؤمن را پاك و خالص، و كافران را (به تدريج) محو و نابود گرداند. آيا گمان داريد كه (با ادّعاى ايمان) وارد بهشت شويد، در حالى كه هنوز خداوند مجاهدان و صابران شما را معلوم نساخته است؟ همانا شما مرگ (و شهادت) را (پس از جنگ بدر) پيش از آنكه با آن روبرو شويد سخت آرزو مى‏كرديد، پس آن را (در جنگ احد) ديديد، ولى (ناخوشايند به آن) نگاه مى‏كرديد. ومحمّد جز پيامبرى نيست كه پيش از او نيز پيامبران (ديگرى آمده و) در گذشته‏اند. (بنابراين مرگ براى انبيا نيز بوده و هست،) پس آيا اگر او بميرد و يا كشته شود، شما به (آئين) گذشتگان خود بر مى‏گرديد؟ و هر كس به عقب برگردد، پس هرگز هيچ ضررى به خداوند نمى‏زند و خداوند بزودى پاداش شاكران را خواهد داد. هيچ‏كس جز به فرمان خدا نمى‏ميرد، (و اين) سرنوشتى است تعيين شده. و هر كس پاداش دنيا را بخواهد از آن به او مى‏دهيم، و هركس پاداش آخرت را بخواهد از آن به او مى‏دهيم، و بزودى سپاسگزاران را پاداش خواهيم داد. و چه بسيار پيامبرانى كه همراه آنان خداپرستان بسيارى جنگيدند، پس براى آنچه در راه خدا به آنان رسيد، نه سستى كردند و نه ناتوان شدند و تن به ذلّت ندادند و خداوند صابران را دوست دارد. و كلام آنها (رزمندگان مخلص و آگاه) جز اين نبود كه گفتند: «پروردگارا! گناهان و زياده‏روى در كارمان را ببخشاى و گام‏هاى ما را استوار بدار و ما را بر گروه كافران يارى ده. پس خداوند پاداش دنيا و پاداش نيك آخرت را به آنان عطا كرد و خداوند نيكوكاران را دوست مى‏دارد.
شریعتی: علامه امینی فرمود: هرکسی بعد از صلوات بر محمد و آل محمد برای تعجیل در فرج دعا کند، در ثواب نوشتن الغدیر سهیم و شریک می‌شود.
حاج آقای فرحزاد: چون در ایام شهادت حضرت حمزه سیدالشهداء هستیم، حضرت حمزه و جعفر طیار دو یار خیلی قوی هم برای پیغمبر و هم برای امیرالمؤمنین بودند، شهادت این دو بزرگوار هم پیغمبر و حضرت علی را متأثر کرد. امیرالمؤمنین وقتی که حقشان را غصب کردند و دستان مبارکش را بسته بودند و برای بیعت اجباری می‌بردند، از جملاتی که نقل شده می‌فرمودند: وا حمزتا، وا جعفرا، اگر بودند کمکم می‌کردند. روایت جالبی است که پیغمبر گاهی می‌فرمودند: چه خوابی دیده‌اید؟ چون خواب روحیات افراد را می‌گوید. گاهی هم خودشان ابتدا خواب را بیان می‌کردند. یکبار در جمع اصحاب فرمودند که دیشب عموی من حضرت حمزه و پسرعمویم جعفرطیار را خواب دیدم. در عالم برزخ مشغول خوردن میوه‌ها و غذاهای بهشتی بودند، از آنها سؤال کردم در آن عالم افضل اعمال چیست؟ عرض کردند: پدر و مادر ما فدای شما باشد، « وَجَدْنَا أَفْضَلَ‏ الْأَعْمَالِ‏ الصَّلَاةَ عَلَيْكَ وَ سَقْيَ الْمَاءِ وَ حُبَّ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ع‏» (بحارالانوار/ج22/ص284) در این عالم یافتیم افضل اعمال سه چیز است. یکی صلوات بر محمد و آل محمد است. دوم آب دادن است. افرادی که در مساجد، محل عبور، دانشگاه، آب خنک برای استفاده عموم می‌گذارند. آب دادن حتی از نان دادن هم افضل‌تر است، حتی آب دادن به حیوانات، آدم آبی برای پرنده‌ها بگذارد. یا برای حیوانات بگذارد. سومین مورد محبت مولا امیرالمؤمنین(ع) افضل اعمال در این عالم است.
یکی از کارهای خوبی که با همکاری سمت خدا انجام شده، اعزام زوار اولی‌هایی است که تا حالا مشهد نرفتند، در سایت سمت خدا اعلام کردیم که ثبت نام می‌کنیم، از ائمه جمعه خواهش می‌کنیم با کمک هیأت امنا بیایند چهل نفر را با نظارت آن روحانی ثبت نام کنند و ما به صورت گروهی این عزیزان را اعزام خواهیم کرد. هزینه مشهد دویست هزار تومان، کربلا یک میلیون تومان و قم پنجاه هزار تومان است. انشاءالله بانیان عزیز واسطه شوند که این عزیزان را هم راهی کنیم.
شریعتی: السلام علی ساکن الکربلاء...
«والحمدلله رب العالمین و صلی الله علی سیدنا محمد و آله الطاهرین»